!
20190707_NED_win_photo_Eike.jpg

Rolstoelbasketbal

Kennis Hub

Disciplines

Rolstoelbasketbal

Rolstoelbasketbal is wereldwijd een van de meest populaire teamsporten voor sporters met een fysieke beperking. De sport wordt gespeeld in een sportrolstoel. Een sportrolstoel voor basketbal heeft twee grote wielen met hoepelring, twee kleine zwenkwieltjes aan de voorzijde en altijd een anti-tip voorziening aan de achterzijde. Hoewel rolstoelbasketbal voornamelijk wordt beoefend door sporters met een fysieke beperking, kunnen ook basketballers zonder beperking of met chronische blessures deelnemen aan het rolstoelbasketbal.

De sport werd voor het eerst in 1945 in de Verenigde Staten gespeeld door oorlogsveteranen van de Tweede Wereldoorlog. Rolstoelbasketbal is sinds de Paralympische Spelen van 1960 een officiële paralympische sport.

De IWBF is de internationale bond voor rolstoelbasketbal. De IWBF organiseert Europese en Wereldkampioenschappen en stelt de officiële spelregels vast. Er zijn 95 nationale bonden aangesloten bij de IWBF, waaronder de Nederlandse Basketball Bond.

De spelregels van het rolstoelbasketbal zijn nagenoeg hetzelfde als bij het valide basketbal, en zijn slechts minimaal aangepast in functie van het gebruik van de rolstoel. Het belangrijkste verschil met basketbal is de loopfout. Een speler mag maximaal tweemaal aan de wielen duwen, met de bal op de schoot, en moet dan minstens éénmaal met de bal dribbelen. Bij het niet naleven van deze regel maakt de speler een fout die vergelijkbaar is met een loopfout in het basketbal. De grootte van het veld, de hoogte van de baskets en de belijning zijn verder allemaal gelijk aan het valide basketbal.

Classificatie voor rolstoelbasketbalspelers

Om een eerlijke situatie in het veld te creëren, worden de spelers geclassificeerd op basis van de zwaarte van hun handicap. De spelers krijgen de spelers classificatiepunten van 1.0 (laagpunter) tot 4.5 (hoogpunter) toegekend. Hoe zwaarder de handicap, hoe lager de classificatiepunten zijn. Het maximale toegestane puntenaantal per opgesteld team is 14.5 voor clubteams en 14.0 voor nationale teams.

Verenigingen & competitie

In Nederland zijn een aantal clubs die rolstoelbasketbal aanbieden.

Rolstoelbasketbalverenigingen
Vereniging Plaats Website
SC Devedo Ermelo https://www.devedo.nl/
ISV Hengelo Hengelo http://isvh.nl/
SC Antilope Utrecht https://www.sc-antilope.nl/
Only Friends Amsterdam https://onlyfriends.nl/onze-sporten/basketbal/
Sunrise Medical Braves Nieuwegein https://www.basketball.nl/competities/competities/afdelingscompetitie-zoeken/club/686/sunrise-medical-braves/
Rotterdam Basketbal Rotterdam https://www.rotterdambasketbal.nl/
BV Hoofddorp Hoofddorp https://www.bvhoofddorp.nl/
Kameleon Den Haag https://www.isvkameleon.nl/rolstoelbasketbal/
R.B.V.M. Middelburg https://www.rolstoelbasketbalmiddelburg.nl/
Flying Red Roden https://flyingred.nl/FRhome.php
Pigeons Duiven https://depigeons.nl/
WSV Apeldoorn https://basketball.wsvapeldoorn.nl/
BS Leiden Leiden https://www.bsleiden.nl/
High Five Tilburg https://www.highfivetilburg.nl/
Redeoss Delft https://www.redeoss.nl/
Be Quick'28 Zwolle https://bequick.net/
Koprol Nijmegen https://www.stichtingkoprol.nl/

De NBB organiseert een aantal competities voor rolstoelbasketbal. Het hoogste niveau is de Rolstoel Eredivisie. Daaronder zijn er rolstoeltoernooi divisies waar de teams in toernooivorm de competitie spelen.

Aanbod voor jeugd (FUNdamentals)

De Johan Cruyff Foundation is al jaren een belangrijke samenwerkingspartner van de Nederlandse Basketball Bond op het gebied van het stimuleren van rolstoelbasketbal voor jeugd en het herkennen van talent.

Samen met de stichting BEN (Basketball Experience NL) wordt het project FUNdamentals uitgevoerd. Dit project heeft als doel om kinderen en jongeren (tot 21 jaar) met een lichamelijke beperking met plezier te laten sporten middels rolstoelbasketbal op steeds verschillende plekken in Nederland. Daarbij is een belangrijk speerpunt plezier en mee kunnen doen op eigen niveau. Het aanbod bestaat uit maandelijkse open trainingen op wisselende locaties. De open trainingen worden gegeven door een sporter van het Nederlands rolstoelbasketbalteam, een hoofdtrainer en een lokale trainer van een rolstoelbasketbalclub uit de omgeving. Er zijn sportrolstoelen beschikbaar voor jeugd die zelf geen eigen sportrolstoel bezitten.

Programma 2021:

24 januari Online
27 maart Utrecht
24 april Amsterdam
15 mei Eindhoven
25 september Almere
23 oktober Utrecht
27 november Eindhoven
27 december Zwolle

Nationale Teams

In rolstoelbasketbal behoort het Nationaal Vrouwenteam tot de wereldtop. In 2018 veroverden de rolstoelbasketbalsters historisch goud bij het Wereldkampioenschap, de allereerste wereldtitel ooit in de geschiedenis van het Nederlandse basketball. In 2019 deden de vrouwen nog eens dunnetjes over door in Rotterdam de Europese titel te veroveren. Volgend doel is de prijs die nog ontbreekt: goud op de Paralympische Spelen.

De mannen wonnen in 1992 als eens goud bij de Paralympisch Spelen in Barcelona. Na een wat mindere periode proberen de Orange Lions aan de mannenkant weer aan te haken bij de Europese en mondiale top.

3x3 rolstoelbasketbal
Net zoals in het valide basketball wordt er binnen het rolstoelbasketbal ook gewerkt aan de ontwikkeling van de 3x3 variant. De Nederlandse Basketball Bond organiseert al een aantal jaren het Nederlands Kampioenschap 3x3 on Wheels tijdens de 3x3NL Tour (voorheen bekend als Streetball Masters). Er zijn nog geen officiële competities of internationale eindtoernooien voor Wheelchair 3x3 basketball, maar de IWBF heeft wel alvast officiële spelregels vastgesteld.